...Gouda

Vergroot de kaart door er op te klikken.



Eénzijdig: Staande leeuw met op de borst het wapen van Schoonhoven (?).
Opschrift: ONTGRONDING PASSAGIEGELT / GOUDA
Klop : 100
Jaartal : 1748
Diameter : 79 mm.

Het boven omschreven loodje kan in verband gebracht worden met het volgende: Turfsteken (ontgronden) en transport van turf, was in het gewest Holland streng gereguleerd.
Bovendien werd op turf belasting (impost) geheven.
Halverwege de achttiende eeuw bedroeg deze belasting 4 stuivers per ton, indien de turf in Holland werd gelost, en 4 stuivers en een duit, als het doorvoer betrof.
Uit enkele van de Groot Placaatboeken van de Staten van Holland, kan min of meer opgemaakt worden hoe de turf-impost werd geheven en vooral welke maatregelen werden genomen om fraude tegen te gaan.
Onder andere moest de schipper zich, voordat zijn schip werd geladen of gelost, melden bij de
Collecteur van de Impost.
Nadat zijn naam en woonplaats waren genoteerd, kreeg hij een Teken of Loot.
Pas na overdracht van het lood konden de Tonsters of Vulders de hoeveelheid turf meten en laden (of lossen).
Het lood werd door hen weer aan de collecteur overhandigd, met opgave van de juiste hoeveelheid turf.

In het lood dat in een scheepswrak in de voormalige Zuiderzee is aangetroffen, is het cijfer 100 geklopt.
Dit zal geen betrekking hebben op de omvang van de lading turf, want volgens de tolboeken van de Goudse tol te Haarlem (één van de weinige sluizen die de turfschipper op weg naar de Zuiderzee mocht passeren), hadden de kleine schepen 500 en de grootste 700 tonnen turf aan boord.
Het was mogelijk het honderdste loodje wat dat jaar was uitgegeven.
Maar daarmee is nog niet verklaard hoe het loodje in een schip op de Zuiderzee terecht is gekomen.
Het loodje moest immers weer aan de belastingontvanger teruggegeven worden, waarna de schipper de vereiste impost in rekening werd gebracht.
(Plackaatboek VII, 1883).



Turfpenning van het Heilige Geestgasthuis van Gouda.

Voorzijde : In een effen veld de Heilige Geest in de gedaante van een duif, door een stralende zon omgeven.
Hieromheen een klein bandje.
Keerzijde : In een vlak veld " 16 T 60 ".
Diameter : 22 mm
Referentie: L. Minard van Hoorebeke nr. 182.
Voor deze penning konden zieken en kraamvrouwen een ton turf krijgen.



Wijnpenning van het Heilige Geestgasthuis van Gouda(?).

Voorzijde : In een effen veld de Heilige Geest in de gedaante van een duif, door een stralende zon omgeven.
Hieromheen een klein bandje.
Keerzijde : In een vlak veld " 16 W 60 ". Hieromheen een klein bandje.
Diameter : 22 mm
Referentie: L. Minard van Hoorebeke nr. 181.Prijslijst A.G. v.d. Dussen januari 1981 nummer 314.
Voor deze penning konden zieken en kraamvrouwen hoeveelheid wijn krijgen.
Deze wijn werd wel "nachtwijn" genoemd.



Turfpenning van het aalmoeseniershuis te Gouda.

Voorzijde : In het midden het stadswapen in een omkadering van snijwerk, waarboven een engelenhoofd.
Door een gesneden rand omgeven.
Keerzijde : In een effen veld de letters "E" met tussen de poten van de A het merk van het aalmoezeniershuis, een "Ú", waaronder "1734".
Diameter : zeskantig, 44 x 57 x 22 mm
Referentie: L. Minard van Hoorebeke nr. 180, van Orden PL. XVIII.1.
Voor deze penning kon men een ton turf krijgen.



Leprozenloodje.

Eénzijdig : Afbeelding van een lazarusklep met daarnaast het jaartal 16 - 11 en daarboven GOVDA.
Diameter : 25 mm
Referentie: van Orden en Schinkel nr 5, afbeelding plaat I nr.5.
Artikel in de Muntkoerier april 1994 bladzijde 21 en 22.
Exemplaren gezien in de januari prijslijst van A.G. v.d. Dussen 1981 nr. 312; en in de collectie van het Catharina Gasthuis te Gouda.



Eénzijdig armenloodje met stadswapen,

Diameter : 24 mm.
Prijslijst A.G. v.d. Dussen januari 1981 nummer 313.



Armenpenning Gouda,

Geplaatst op vondsten.nl
Diameter ??